Aanslagen in Mumbia leggen problemen in de regio bloot

De aanslagen in Mumbai waarbij honderden doden vielen na de belegering van verschillende luxehotels, waaronder het prestigieuze Taj Mahal hotel, hebben een aantal regionale problemen bloot gelegd. De Indische overheid verwees snel naar een mogelijke verantwoordelijkheid van buurland Pakistan, maar dat kan amper de aandacht afleiden van de eigen interne religieuze spanningen.

Geert Cool

60 jaar de opsplitsing van Pakistan en India op religieuze basis (waarbij ruim 14 miljoen mensen verhuisden en tot 1 miljoen dodelijke slachtoffers vielen), lopen de spanningen langs religieuze en etnische lijnen in beide landen opnieuw hoog op. Dit gaat gepaard met wederzijdse verwijten inzake de verantwoordelijkheid voor het geweld in Mumbai, met in Pakistan ook verdeeldheid tussen regering en leger over hoe op deze verwijten moet worden geantwoord. De Indische minister van binnenlandse zaken, Shivraj Patil, diende zijn ontslag in omdat hij niet kon verklaren waarom de overheden dit geweld niet hadden kunnen vermijden of vroeger stoppen.

Volgens schattingen zouden 195 doden zijn gevallen en meer dan 350 gewonden bij de vier dagen durende gijzelingsactie in de vijfsterrenhotels Taj Mahal en Oberoi-Trident en het Joodse centrum en synagoge in het stadscentrum. Onder de doden waren er 26 buitenlanders en 20 politie-agenten. Bij het begin van de aanvallen vielen ook enkele slachtoffer in de buurt van een treinstation. De enige overlevende terrorist is volgens de Indische autoriteiten een 21-jarige man uit Pakistan. Die zou aan de politie verklaard hebben dat de groep van een tiental jonge mannen via Pakistan naar India zou zijn getrokken om hun terroristische actie te voltrekken.

Het resultaat van de terroristische acties is een opgedreven spanning tussen India en Pakistan en grotere spanningen tussen delen van het establishment in beide landen zelf. Het zou verkeerd zijn te denken dat die spanningen enkel toe te schrijven zijn aan de terreurdaden van de afgelopen dagen in Mumbai. De aanpak van deze terreurdaden heeft enkel de reeds bestaande spanningen en tegenstellingen sterker aan de oppervlakte gebracht en in het midden van een mediastorm geplaatst.

In India zijn er al langer spanningen tussen de hindoe-meerderheid en de naar schatting 200 miljoen moslims in het land. In 2002 nog kwam het zelfs tot erg gewelddadige uitbarstingen van spanningen tussen hindoes en moslims in de deelstaat Gujarat waarbij er meer dan duizend doden vielen (volgens officiële cijfers, NGO’s hebben het over 2.000 doden) en 150.000 mensen op de vlucht sloegen. Dat was slechts één uitbarsting van geweld. Er is het aanhoudende conflict in Kasjmir waar er de afgelopen maanden tal van confrontaties plaatsvonden. En de afgelopen jaren waren er ook tal van aanslagen, onder meer een aanslag op het treinnetwerk van Mumbai in juli 2006, een aanslag die volgens de Indische politie het werk was van Pakistaanse militanten.

De Indische regering wordt momenteel gecontroleerd door de Congrespartij, de belangrijkste oppositiepartij is de hindoenationalistische partij BJP (Bharatiya Janata Party), die wegens een gebrek aan een sociaal programma vooral de nadruk legt op nationalisme. De regering staat onder druk omwille van de vertraging van de economische groei en de eerdere gepolariseerde groei, terwijl een aantal grote buitenlandse bedrijven grote winsten boekten, bleef de armoede onder de meerderheid van de bevolking een realiteit. Geen enkele traditionele partij biedt daar antwoorden op, ook de zogenaamde “communistische” partijen zijn voorstander van een vrije markt beleid en voeren zelf een neoliberaal beleid in die deelstaten waar ze aan de macht zijn. Het gebrek aan een socialistisch antwoord en het discrediteren van wat als socialisme wordt gezien in een land met een sterke maoïstische traditie, vergroot de ruimte voor nationalistische of religieus geïnspireerde tegenstellingen. Er wordt verwacht dat de aanslagen in Mumbai de positie van de BJP zullen versterken, een eerste uiting daarvan kunnen we zien bij de verkiezingen in Dehli van afgelopen weekend (waar Congress in 1998 de leidinggevende positie van de BJP had overgenomen maar nu opnieuw terrein verliest tegenover de BJP).

In Mumbai, een mastodont van een stad met ongeveer 14 miljoen inwoners, is er een lange geschiedenis van geweld tussen hindoes en moslims. In 1993 vielen er bij een reeks aanslagen 257 doden. In juli 2006 vielen 183 slachtoffers bij een aanslag op het treinnetwerk. De aanslagen nu zijn wel van een andere orde. Vanuit India wordt de verantwoordelijkheid bij Pakistaanse islamfundamentalisten gelegd. Verschillende commentatoren stellen dat de aanslagen erg professioneel waren en dat de militanten bijgevolg opgeleid waren.

De aanslagen versterken de spanningen tussen India en Pakistan en binnen de elites van beide landen. President Zardari was de eerste om de medewerking van de Pakistaanse geheime dienst aan te bieden. De beslissing om het hoofd van die geheime dienst (ISI) naar India te sturen, werd echter snel ingetrokken om een lager geplaatste figuur uit de ISI te sturen. Er is vrij openlijk een discussie tussen enerzijds de regering en anderzijds het leger (en de ISI). De regering wou de macht van de ISI beperken, onder meer omdat de geheime diensten (of minstens onderdelen ervan) sterke banden hebben met islamfundamentalistische groepen. Dat was historisch gegroeid toen de VS in de jaren 1980 beroep deed op de Pakistaanse militaire dictator en zijn aanhangers om islamfundamentalisten op te leiden om deze in Afghanistan in te zetten tegen de Russische bezetters. Dat hieruit de Taliban zou ontwikkelen, is een historisch gegeven dat het VS-establishment zoveel mogelijk wil verzwijgen. Maar in Pakistan is dat minder evident aangezien er daar bij een deel van het establishment nog altijd steun is voor de Taliban. Islamitische fundamentalisten werden ook de afgelopen jaren nog gesteund, onder meer bij operaties in het door India bezette deel van Kasjmir.

Vandaag is de Pakistaanse regering erg zwak, de PPP kwam aan de macht na de moord op Benazir Bhutto en op basis van een grote afkeer tegenover de militaire dictator Musharraf. De afgelopen maanden heeft de PPP echter geen verandering gebracht. De wereldwijde voedselcrisis kwam er bijzonder hard aan bij een reeds sterk verarmde bevolking en daarnaast bleef het geweld met islamfundamentalisten niet beperkt tot de Noordwestelijke Grensprovincie, maar waren er ook regelmatig aanslagen in andere delen van het land (in het bijzonder de grote steden). In Karachi vielen er afgelopen weekend nog 28 doden en meer dan 100 gewonden bij etnisch geweld. Het leger wacht momenteel af om terug een meer prominente rol te spelen op het politieke terrein. De steun voor de PPP neemt echter bijzonder snel af en bij de traditionele partijen lijkt enkel Nawaz Sharif nog een toenemende steun te kunnen genieten. Als ook die kaart uitgespeeld is, staat niets in de weg voor een nieuw militair regime.

Mogelijk komen de daders van de aanslagen in Mumbai uit de kringen van islamfundamentalistische groeperingen (zoals het huidige Lashkar-e-Toiba) die destijds met Amerikaanse steun werden opgezet in Pakistan om de Russische invasie van Afghanistan te bestrijden en vandaag nog actief zijn in Kasjmir (waar ze gedoogd en soms zelfs gesteund worden door het Pakistaanse regime – zo is het algemeen geweten dat de commandant van Lashkar-e-Toiba, Yusuf Muzamil, zich probleemloos in Muzaffarabad, de hoofdstad van Azad Kasjmir, bevindt). De krant “The Times of India” bracht het bericht dat een Russische expert in de strijd tegen terrorisme deze piste voorop schoof. De expert beweerde dat het niet om “gewone terroristen” ging, maar wellicht om goed getrainde troepen die werden opgeleid door “speciale troepen die in Pakistan werden opgezet door de Amerikaanse geheime diensten voor de terugtrekking van de Sovjets uit Afghanistan.” Elementen die daarop wezen, waren onder meer de lange voorbereidingsperiode en de betrokkenheid van ervaren instructeurs.

Met die stelling wordt nogmaals gewezen op de bijzonder destructieve gevolgen van de directe imperialistische tussenkomsten in de regio. Bovendien is het duidelijk dat het VS-imperialisme faalt met haar zogenaamde “oorlog tegen het terrorisme”. In de plaats van het terrorisme te verzwakken, wordt dit versterkt. Het beschikt over een voedingsbodem van sociale miserie, isolement, polarisatie langs etnische en religieuze lijnen,… Bij gebrek aan een grootschalig socialistisch alternatief vanuit de arbeidersbeweging (versterkt door onder meer de verdere capitulatie van de Indische “communistische partijen” voor de vrije markt), groeit de ruimte voor nationalistische spanningen. De terreuraanslagen in Mumbai zijn daar een uitdrukking van.


Engelstalig artikel van onze zusterorganisatie in India

Defeat the terror of communalism and capitalism

New Socialist Alternative (CWI India)

The horrific terror attack in Mumbai on 27 November must be condemned on all counts. It took place at the usually crowded CST railway station and six other prime locations killing at least 174 people and injuring hundreds. The "Deccan Mujahidin" an unknown Islamic terror group, has claimed responsibility.

Our hearts go out to those families, relatives and friends who are gravely affected by these heinous acts, carried out by whatever group or organisation. The government of Maharashtra and concerned authorities should immediately compensate those families who have lost their beloved. We are sure that all communities, be it Hindu, Muslim or Christian, are terror struck, not just in Mumbai, but the entire country. Democratic workers’ organizations, trade unions and local organisations of all communities should organise defence against terrorism alongside a struggle against capitalism, landlordism and imperialism.

Since the 9/11 Twin Tower attacks in America, terror attacks have been on the increase in India. Governments in New Delhi, notwithstanding what party is in power, have closely allied themselves with Washington, culminating in a highly controversial nuclear energy (weapons) deal. In recent months, every major city of India has witnessed such atrocious attacks, killing dozens if not hundreds of innocent people.

Communal polarisation

Capitalist governments around the world have followed the same policies as the American administration under the tutelage of the universally hated George Bush, to completely alienate Muslim people by labeling them as terrorists or as potential terrorists. In India, the historical communal divide has been further strengthened by this undeclared communal profiling of minorities especially Muslims.

State governments led by the BJP, or the congress-led UPA government at the centre, are directly responsible for the disaffection among the youth, particularly those from the Muslim community, who, though in small numbers, are joining the ranks of these desperate terrorist outfits.

It has become a pattern for India’s establishment to either put the blame on the culpable ISI (Pakistan’s Intelligence) or on their favorite whipping boys – the SIMI (Students’ Islamic Movement of India) to demonise them in the eyes of the ordinary people. This by no means absolves from responsibilities the monstrous groups which practice the methods of terror. Their activities strengthen the Hindu right wing extremist communal forces and the state machinery which will only use the opportunity to trample upon the rights of the working people in particular and human rights in general.

Hindu fundamentalist terror’s hidden agenda

Left wing radical columnists such as Ram Punyani and Subhash Gatade have extensively written on the phenomenon which has come to be known as the ‘Saffron Terror’ of the Hindu fundamentalist organisations. The recent blasts Malegaon (in Maharashtra) which led to the arrests of Sadhvi ( saint) Pragya Singh and her two associates, puts a question mark on the whole theory of Jihadist terror itself.

The thuggery of Raj Thackeray of the Maharashtra Navnirman Samithi (MNS) which is terrorising migrant labour in Maharashtra state coming from Uttara Pradesh, Bihar etc. is no less terror than the allegedly Islamic terror.

Vishwa Hindu Parishad’s (VHP) rabble rouser, Pravin Thogadia, and the infamous Narendra Modi, ‘Gujarat’s Hitler’, are known for their communal politics, bordering on fascism. These Hindu communal ‘celebrities’ must also be brought to book. Even today, it sends a chill down the spines of millions of Muslim people to remember the mass terror, – rape, murder and looting – that was perpetrated against the helpless Muslims in Gujarat during the 2002 Godhra riots.

Whether it is the mass terror of the Sangh Parivar (RSS and its family) – Rashtriya, Swayamsevak Sangh) comprising of the BJP, VHP, Shiv Sena, MNS, Sanathan Sanstha, Durga Vahini, Bajarang Dal, Abhinav Bharat, Akhila Bharatiya Vidyarthi Parishad, Rashtriya Jagaran Manch, Hindu Raksha Samithi etc, criminalising and brutalising the whole of society, or the individual terror tactics of Islamic Jihadist groups, they are polarising an already divided society. They will propel society further into the blind alley of hatred and revenge and possibly lead to a civil war situation.

Statistics and facts reveal that neo-liberalism and communalism have fed on each other to serve the interests of capitalism in India. From 1991, the aggressive neo-liberal offensive has had friendly co-operation from rising Hindu communalism; the 1992 destruction of the Babri Mosque in Ayodhya did derail and divert the attention of the working class movement from the real issues of Rice and Sāmbhar – Roti and Sabji.

Class unity and class action now!

The honeymoon enjoyed by Congress has visibly come to a sudden end. The mandarins in the south block of Delhi, who, until recently, were basking in the glory of an unprecedented boom and the aura of the Nuclear deal with Washington, are scrambling for scapegoats both economically and socially. The shrill tones with which the Prime Minister Manmohan Singh has warned India’s "neighbours" of the costs, points to the desperation of the Indian establishment. An attempt to drum-up jingoism by some dramatic antics may have been crossing the minds of the powers-that-be to save them from an electoral rout in the ongoing provincial round of elections and, more importantly, in the general election in the middle of next year.

The BJP and its henchmen organisations who are preparing for a national come back in the next general election will use the present atmosphere of grief and despair to whip up a communal backlash to take advantage of the social crisis.

The already set-in recession in the economy is preparing to further devastate the lives of the working poor, peasants and the middle class in the coming weeks and months. The coming period demands all the combativity the working class can muster to defend the interests of the workers and poor. Class unity is the need of the hour. We urge workers, be it Hindu, Muslim, Christian or Sikh, to be vigilant and united to thwart any attempt to divide their class on bloody communal lines.

The trade unions, workers and community organisations must act to defeat these sinister attempts to divide and rule to rake in political profits.

We demand:

  • Justice for those affected and meaningful compensation to victims and their families
  • Area committees of workers and poor to defend the blast and riot affected areas.
  • No to terrorism!
  • Common, united struggle of workers and poor for justice, against exploitation and poverty.
  • No trust in the official state forces. The right of the lower ranks of the police and auxiliary forces to belong to trade unions and elect representatives to the area committees.
  • Capitalism breeds communalism and terrorism. Dump it!
  • Democratic socialism is the only answer
  • Congress, BJP and all other political parties defending capitalism offer no choice at all
  • Build a new mass workers’ party
  • Fight for a New Socialist Alternative