Lonen zullen verder ondermijnd worden – en dat terwijl de prijzen de pan uit swingen

Als de Centrale Raad voor het Bedrijfsleven (CRB) er gerust in is, dan hebben de arbeiders en hun gezinnen een probleem inzake hun lonen. De Raad voorspelt dat onze lonen in 2007-2008 met 5% zullen stijgen. Dat is niet voldoende om de stijgende levensduurte en de toenemende productiviteit op te vangen. Resultaat: een toename van de armoede, ook onder werkenden.

Het feit dat onze lonen met 5% zullen stijgen, kan goed nieuws lijken. Maar 3,4% daarvan komt reeds van de automatische indexering (gedeeltelijke aanpassing aan de stijgende levensduurte). Blijft over: 1,6%. Maar de productiviteit zal eveneens stijgen met 2,2%, we produceren dus meer op kortere tijd zonder dat onze verloning onze productiviteit volgt. We zitten bijgevolg reeds aan een achteruitgang van 0,6%. En dat met een index die nu reeds ondermijnd is.

De cijfers van de CRB zorgen natuurlijk voor verschillende interpretaties en stellingen. Voor de vakbonden is aangetoond dat onze lonen niet sterker stijgen dan in de buurlanden en dat er dus geen "loonhandicap" is. In de buurlanden wordt in 2007-2008 immers een toename van de lonen met 5,8% verwacht. Het is vreemd dat de vakbondsleidingen een lagere groei van onze lonen dermate positief benaderen in hun reacties. Anderzijds is er het patronaat dat stelt dat er op langere termijn een grote loonhandicap is.

In iedere discussie over "loonhandicaps" is het vreemd hoe er telkens een dubbele redenering wordt gevolgd. De lonen van arbeiders worden steeds naar beneden vergeleken, die van topmanagers naar boven. Zelfs Sarkozy kende zichzelf een verdubbeling van zijn loon toe (tot 20.000 euro per maand) met het argument dat Bush en Merkel nog meer verdienen. Voor de werkenden daarentegen, lijkt het erop dat de Indische kinderarbeiders de norm zijn. Om te kunnen concurreren met China en India moeten onze lonen dalen. In India zou volgens een recente studie 20% van het BBP worden geproduceerd door kinderarbeiders. Mooi vooruitzicht als het patronaat ons daarmee wil laten concurreren…

De stijging van de lonen zal onvoldoende zijn om de reële stijging van de levensduurte op te vangen. Er is een aanpassing aan de index maar de samenstelling van die index is reeds sterk ondermijnd. Dankzij de "gezondheidsindex" zullen de prijsstijgingen voor brandstof bijvoorbeeld niet worden doorgerekend. Op een ogenblik dat een tank stookolie een maandloon kost, is dat geen lachertje. Tegelijk wordt duidelijk dat de prijsstijgingen voor voedsel blijvend worden doorgerekend, ook nadat de prijzen voor de basisproducten terug afnamen. Zo betalen we nu dure prijzen voor frieten, terwijl de aardappelprijs de afgelopen maanden is gedaald. Bij een eerstvolgende prijsstijging van de aardappelen, volgt uiteraard wel een prijsstijging voor de frieten. Het kan een detail lijken, maar vele kleine stijgingen zorgen samen voor een grote stijging van de levensduurte.

Gisteren stelde Hugo De Ridder in een interview met de Gazet van Antwerpen: "De modale Belg met een inkomen van 1.500 euro verarmt zienderogen. Maar blijkbaar is dat niet direct een bekommernis van de politici en hun omgeving. De 3.000-euroverdieners, zoals ik ze noem. Zij voelen het inderdaad niet." Hij geeft daarmee een terechte kritiek aan en dit op twee vlakken: zowel de kritiek op de verarming van de modale werkende als de kritiek op het gebrek aan een politiek verlengstuk voor wie zich daartegen wil verzetten.