CAP-conferentie. Nieuwe stap in de richting van een politiek alternatief

CAP-conferentie 3 februari 2007

De conferentie van afgelopen weekend betekende een stap vooruit voor CAP, het Comité voor een Andere Politiek/Comité pour une Autre Politique. De bijeenkomst besliste onafhankelijk deel te nemen aan de verkiezingen en heeft de eerste stappen gezet om tot een programma te komen dat beantwoordt aan de noden van een strijdformatie vandaag.

Karel Mortier

Duidelijkheid over CAP-koers: vooruit!

Eergisteren vond aan de Brusselse ULB de CAP-conferentie plaats over het programma en de deelname aan de federale verkiezingen van 10 juni. Na de berichtgeving van de laatste weken in de pers, was een duidelijk signaal noodzakelijk.Via de pers was een sfeer van onduidelijkheid gerezen over het initiatief: Jef Sleeckx zou niet op een verkiezingslijst staan, er zou mogelijk een samenwerking komen met Groen,…

Vele mensen kijken uit naar CAP – in syndicale middens, maar ook daarbuiten. Zij willen begrijpelijkerwijs niet zomaar hun nek uitsteken voor iets dat misschien niet ernstig is in de uitbouw van een brede, anti-neoliberale formatie. Op de conferentie werd een belangrijke stap vooruit gezet in het creëren van die duidelijkheid: de 250 aanwezigen stemden massaal voor verkiezingsdeelname en het opzetten van een campagne om CAP naar buiten te keren en actief op te bouwen tijdens de verkiezingscampagne. Er zijn nu iets meer dan 300 lidkaarten binnengekomen met nog verschillende niet afgerekende lidkaarten in de afdelingen.

Het eerste deel van de conferentie behandelde het verkiezingsprogramma. In de verschillende CAP-afdelingen was voorafgaand gediscussieerd over het voorstel van programma, opgesteld door de programmawerkgroep. Op die tekst werden er tal van amendementen ingediend, om de voorstellen te verfijnen, aan te vullen of te wijzigen. In het tweede deel van de dag kwam de discussie aan bod of CAP zou deelnemen aan de verkiezingen, of we het voorstel van Groen! om rode banden op hun lijsten te vormen bij de komende verkiezingen zouden aanvaarden en onder welke naam we naar de verkiezingen zouden trekken.

Deze conferentie stak schril af tegen de strak geregisseerde media-evenementen – liefst zonder al te veel tegensprekelijke discussie – die de traditionele partijen, inclusief het Vlaams Belang, voor conferenties of congressen laten doorgaan. Het geheel werd voorgezeten door Aisha Paulis van CAP-Brussel.

Strijdbaar programma om belangen van arbeiders en hun gezinnen te verdedigen

Het programma zoals voorlag werd voorgesteld door Danny Carleer, vakbondsmilitant uit Vlaams Brabant die samen met Lode Van Outrive, David Dessers en Anja Deschoemacker aan het programma had gewerkt. Het programma en de wijze waarop dit tot stand was gekomen, werd kort toegelicht. De nadruk lag evenwel op discussie met bijdragen vanuit de zaal om amendementen of aanvullingen naar voor te brengen.

Zo werden een aantal feitelijke aanvullingen gebracht die de tekst moeten versterken. Stefan Roumen vroeg bijvoorbeeld om de eis “geen beperking van de werkloosheidsuitkering in de tijd” op te nemen. Gelet op de aanvallen op de rechten van werklozen en allerhande oproepen om de uitkeringen in de tijd te beperken, is een dergelijke eis belangrijk. Jo Coulier (ACOD-VUB) bracht enkele aanvullingen op het punt rond onderwijs en hij werd daarin bijgetreden door Stefanie Lagae die sprak namens de Actief Linkse Studenten.

Er was enige controversiële discussie over de aard van het programma. Na een eerdere oproep om in het programma ook aandacht te hebben voor de noodzaak van een “soberder leven”, verdedigde Eric Byl een amendement van LSP/MAS waarin de vraag van een ideologisch kader voor het programma werd opgeworpen. Het amendement stelde voor om duidelijk te maken dat CAP zich uitspreekt tegen het neoliberalisme, niet bereid is om deel te nemen aan coalities die een neo-liberaal beleid voerenen en uiteindelijk zelf een bepaalde ideologie moet aanhangen: een ideologie gericht op een wijziging van het productiesysteem, zodat het in staat is te voorzien in de behoeften van de arbeiders en hun gezinnen. LSP/MAS noemt dat democratisch socialisme. Eric Byl voegde er meteen aan toe dat LSP/MAS een dergelijk amendement uiteraard niet wil opdringen. We willen de discussie voeren, maar als er geen eensgezindheid rond is, moeten we er de nodige tijd voor nemen.

Raf Verbeke stelde voor om het programma verder te concretiseren tijdens de verkiezingscampagne en met concrete acties. Hij stelde tevens voor om als ondertitel “een andere wereld is mogelijk” over te nemen van wat hij de andersglobalistische beweging noemde (en wat wij eerder de anti-globalisten noemen…). Een dergelijke slogan moet aangeven dat er ruimte is voor verschillende stromingen.

Het programma zal verder afgewerkt worden met een aantal bijkomende punten, bijvoorbeeld rond gezondheidszorg. Daarover kan er wel nog enige discussie zijn. Zo stelde John Kennes (BSV-Antwerpen) dat het idee van het kiwimodel moet overwogen worden, terwijl een BBTK-delegee uit de non-profit sector stelde dat er nood is aan een nationale gezondheidsdienst met democratische controle over de farma-industrie.

Anja Deschoemacker rondde de discussie af en stelde dat er nog steeds een reeks verschillen bestaan binnen CAP. Het is bijvoorbeeld niet evident om een groen programma te verzoenen met een sociaal programma. Er kan ook discussie zijn over de strijd tegen racisme of de inhoud van een programma rond gezondheidszorg. Een goed programma ontstaat uit de botsing van ideeën en op dat vlak is CAP uniek. Het programma van de traditionele partijen wordt veelal bepaald door technocraten en reclamespecialisten. Rond de punten waarover we het eens zijn, kunnen we ons programma verder ontwikkelen en op basis van deelname aan strijd verder verdiepen.

Een meerderheid van ruim 98% keurde het ontwerpprogramma goed en gaf een mandaat aan de werkgroep programma om de tekst verder af te werken, rekening houdende met de amendementen en opmerkingen die werden gegeven op de conferentie. De uiteindelijke tekst zal ter goedkeuring voorliggen op de volgende nationale conferentie in april.

Een andere verkiezingscampagne

Raf Verbeke gaf een korte toelichting bij de gebeurtenissen sinds de vorige conferentie eind oktober. Toen werd beslist om gesprekken aan te gaan met al wie zich verzet tegen het neoliberalisme. Op vraag van syndicale middens werd gesproken met de PVDA in Antwerpen, maar dat draaide op niets uit toen bleek dat de PVDA enkel in de persoon van Jef Sleeckx was geïnteresseerd. Hierna kwam Groen met een voorstel om CAP-kandidaten in een rode band op haar lijsten te plaatsen. Groen zou zelfs financieel bijspringen. Johan Malcorps van Groen woonde de CAP-conferentie bij om te rapporteren aan diens partijbureau.

Bart Vandersteene gaf een inleiding rond dit punt en stelde dat de oprichting van CAP al tot heel wat reactie heeft geleid bij onder meer SP.a en Groen. Zo is er het Groene voorstel om CAP-kandidaten op haar lijsten te plaatsen of het voornemen van Vande Lanotte om arbeiders op verkiesbare plaatsen te zetten. Bart stelde dat een andere politiek slechts geloofwaardig kan zijn als er ook echt anders aan politiek wordt gedaan. Het gaat niet om mandaten, postjes, politieke spelletjes,… maar om het versterken van het verzet en de brede kritiek op 8 jaar Verhofstadt zoals dit naar voor kwam in het debat over de Europese Grondwet en de strijd tegen het Generatiepact.

Bart stelde ook: “Een verkiezingscampagne heeft nood aan middelen, veel meer dan wat men met lidgelden kan bijeenbrengen. Dit wordt een belangrijke uitdaging voor de jonge organisatie CAP. Jean Marie Dedecker is duidelijk waar hij het geld vandaan wil halen voor zijn politiek project, namelijk bij het bedrijfsleven, de patroons. Hij is dan ook van plan om met een rechtse zweeppartij radicaal de belangen van het patronaat te verdedigen. Wij stellen ons daar recht tegenover. We verdedigen tegenover de platte populistische retoriek van Dedecker de belangen van de meerderheid van de bevolking, namelijk de werkenden en hun gezinnen. Onze middelen moeten dan ook bij deze bevolkingsgroep worden gezocht.”

Er werd overlopen waarover zou worden gestemd: nemen we deel aan de verkiezingen? Indien ja, hoe dan? Een engagementsverklaring voor kandidaten bij de verkiezingen (met onder meer de belofte indien verkozen te leven aan het gemiddelde loon van een geschoolde arbeider) en de samenstelling van het campagneteam dat de verkiezingscampagne moet leiden.

Over de voorstellen van Groen was er uiteindelijk weinig controverse. Mon Steyaert, een oudgediende van Agalev, stelde dat het vreemd is dat een partij die jarenlang mensen uitsluit omdat ze het woord kartel in de mond nemen, nu plots met CAP wil spreken. Anderzijds stelde Filip Debodt (LEEF-Herzele) dat hij voorstander was van een samenwerking met Groen om via die weg toegang te krijgen tot een aantal mandaten en aldus concrete zaken te kunnen veranderen.

Anderen stelden de verkiezingsdeelname op zich in vraag. De SAP stelde bij monde van Mathias Lievens, David Dessers en Thomas Weyts dat het te vroeg zou zijn om deel te nemen aan verkiezingen, onder meer omdat er geen uitsluitsel is over een goed resultaat. Wel lieten ze een opening voor het geval Sleeckx alsnog kandidaat zou zijn. Dat zou volgens hen het electoraal perspectief veranderen en bijgevolg ook hun positie.

In de discussie werd onder meer geantwoord door verschillende leden van LSP/MAS die stelden dat de politieke situatie vandaag anders is dan bij vorige initiatieven ter linkerzijde. En zelfs rond die initiatieven kan er enige discussie zijn, zo verwees Gustave Dache (een gepensioneerde delegee van Caterpillar in Charleroi) naar de lijst-Debout van Roberto D’Orazio (een lijst die 2% haalde bij de Europese verkiezingen van 1999). Vandaag stellen er zich heel wat kansen, onder meer door het verzet tegen het Generatiepact en de breuk die er in de praktijk is tussen de SP.a en de basis van het ABVV, maar even goed na de strijd rond VW in Vorst. Garanties op succes zijn er niet en de lat kan heel hoog gelegd worden, maar wie de kansen vandaag wil verprutsen neemt een enorme verantwoordelijkheid op. De vraag naar iets anders is groot, cynisme is wellicht onze grootste vijand in de campagne. In die zin is het van cruciaal belang dat we onafhankelijk opkomen, los van de traditionele partijen van wie reeds is geweten waarvoor ze staan. Of zoals Dominique van CAP-Oudenaarde stelde: “Ik vind het geen goed idee om een pasgeboren kind op twee maanden tijd uit te huwelijken aan twee verschillende partijen. We moeten stoppen met twijfelen en een beslissing nemen.”

Lode Van Outrive vroeg naar meer informatie over de verhouding tot de Franstaligen van Une Autre Gauche. Ook vanuit de SAP (dat langs Franstalige kant actief is in UAG) werden vragen gesteld naar de houding tegenover UAG. Een militant van UAG kwam tussen, maar beperkte zich tot het standpunt dat er openheid moet zijn en dat hij hoopt dat Jef Sleeckx alsnog kandidaat zal zijn bij de verkiezingen.

Er werd geantwoord door verschillende Franstalige CAP-militanten die erop wezen dat het belangrijk is om vooruit te gaan in plaats van te blijven discussiëren in een beperkte kring van klein-linkse en voormalige georganiseerden. Ook langs Franstalige kant is er een enorme ruimte ter linkerzijde en CAP kan die kansen beginnen te grijpen, ook al is het met beperkte middelen. In Henegouwen bijvoorbeeld zijn er reeds meer dan 50 leden van CAP en ook elders begint het initiatief te ontwikkelen.

In de stemming werd er uiteindelijk voor gekozen om onafhankelijk op te komen met eigen CAP-lijsten langs beide kanten van het land.

Sleeckx

De conferentie werd afgesloten door Jef Sleeckx die stelde dat hij niet had gedacht dat het comité dat werd opgezet naar aanleiding van het Generatiepact en de goedkeuring van de Europese Grondwet zou uitgroeien tot wat het vandaag reeds is. Naar aanleiding van de uitspraak van Vande Lanotte dat hij trots was op 18 jaar regeringswerk van de SP.a werd Jef gebeld door Radio 1 voor een reactie. Sleeckx had geantwoord dat hij beschaamd was omdat de armoede en sociale ongelijkheid in die periode sterk zijn toegenomen.

Sleeckx benadrukte dat het tijd is om aan de verkiezingen deel te nemen, “Voor sommigen zal het altijd te vroeg zijn om aan verkiezingen deel te nemen. Maar we zijn heel het land rond geweest en de ruimte die er is, is veel groter dan dat kleine comité-tje waar sommigen zo lacherig over doen”. “Daar waar we kwamen, zegden velen dat we iets nieuws moesten beginnen. Dat hebben we gedaan. Dat vraagt nu een engagement, samen moeten we aan de slag om die 2 maal 5000 handtekeningen voor onze senaatslijsten op te halen, VOORUIT!!!”

De conferentie van 3/2 was een belangrijke stap vooruit in de opbouw van CAP en een links alternatief op het neoliberaal beleid van de traditionele partijen. Een aantal onduidelijkheden zijn weggenomen. De conferentie heeft ook bewezen dat het mogelijk is voor mensen van verschillende achtergronden – Nederlandstaligen en Franstaligen, georganiseerden en ongeorganiseerden, jongeren en ouderen, ABVV’ers en ACV’ers,… – om gezamenlijk te werken aan een programma en de uitbouw van een organisatie, die ruimte laat voor verschillen en eenheid in de strijd. Vanaf vandaag is de campagne gestart om de nodige 5000 handtekeningen voor de senaatsverkiezingen op te halen aan Vlaamse en aan Franstalige kant.