Donkere wolken boven de Olympische Spelen in Peking
Het éénpartij-regime in China executeert elk jaar meer mensen dan de rest van de wereld bij elkaar; tweederde van de 68 misdrijven die met de doodstraf bestraft worden zijn niet eens gewelddadig. Heropvoeding in werkkampen is gebruikelijk voor critici van de dictatuur die er wel tot vier jaar kunnen verblijven, zonder enige beschuldiging of proces. Heropvoeding wordt ook toegepast om Peking "schoon te vegen" voor de Olympische Spelen.
Mensenrechtenschendingen
"Bewijslast" in rechtszaken wordt regelmatig verkregen via marteling en via politieke inmenging. Veel gevangenen, onderworpen aan marteling, sterven in hechtenis. Onafhankelijke vakbonden zijn verboden; de autoriteiten gebruiken intimidatie en lange gevangenisstraffen om "een golf aan arbeidsconflicten" tegen lage lonen, massa-ontslagen en corrupt leiderschap het hoofd te bieden.
Economische voordelen
Toen kapitalisme en feodalisme werden afgeschaft in de Chinese maatschappij, nadat Mao Ze Dong en het "Rode Leger" aan de macht kwam in 1949, hadden de arbeiders en arme boeren geen zeggenschap over de geplande economie. Er waren geen raden van gekozen arbeiders en boeren zoals in de vroege jaren van de Russische Revolutie. Mao hield de maatschappij in een totalitaire wurggreep.
Nu, met de poging van de zogenaamd "Communistische" Partij om gecontroleerd terug te keren naar het kapitalisme, heeft de bevolking niet alleen geen elementaire sociale en democratische rechten, maar leeft de meerderheid ook in een schrijnende armoede. Het Chinese regime was nooit socialistisch of communistisch, ondanks de grote sprongen die economisch werden gemaakt onder staatscontrole en centrale planning. Vandaag de dag, ondanks dat er nog steeds een lippendienst wordt bewezen aan marxistische ideeën en gelijkheidsidealen, regeert de heersende kliek over een land met, volgens de Aziatische Ontwikkelingsbank, samen met Nepal, de grootste kloof tussen arm en rijk.
Als tijdens de Spelen ongeveer een half miljoen buitenlandse bezoekers in Peking zullen zijn en de hotels, cafés en restaurants zullen bezoeken, zal de inflatie de lucht in schieten. De prijzen van elementaire voedingswaren als varkensvlees en eieren zijn al respectievelijk met 45% en 30% gestegen afgelopen jaar, waardoor dit luxeartikelen zijn geworden voor de plattelandsbevolking en bewoners van de achterstandswijken in de grote steden.
Geen moeite te weinig
Het andere voordeel wat de Chinese overheid heeft is dat haar schatkist uitpuilt, 26 miljard euro zijn er voor de Spelen uitgetrokken. Ook geen problemen met lastige huiseigenaren, reizigers of houders van volkstuintjes; geen angst voor ontregelende stakingen of andere kostenposten. De Engelse krant "The Guardian" somde afgelopen jaar de voordelen voor de autoriteiten op: "Land kan worden gevorderd en arbeiders zwoegen voor iets meer dan 1000 yuan per maand (ongeveer 95 euro). Zonder vakbonden kunnen ze gedwongen worden rond de klok te werken, waardoor tijdsoverschrijdingen bijna niet voorkomen".
Peking heeft er geen moeite mee dat vakbonden en stakingen verboden zijn (er zijn 4 miljoen "bangbang mannen" – tijdelijke arbeidskrachten onder de bevolking van Peking van 20 miljoen. Ze zijn de armoede ontsnapt op het platteland en zijn bereid om te werken voor nauwelijks meer dan een kom rijst).
Ook is er geen angst voor het overschrijden van deadlines in Peking. 38 nieuwe sportterreinen en stadions zijn al klaar, of de bouw ligt voor op schema. De nieuwe luchthaven van Peking, in de vorm van een draak, waar 40.000 mensen werken, zal de grootste ter wereld worden, veel groter dan bijvoorbeeld Schiphol. David Smith schreef in zijn boek over China en India "The Dragon and the Elephant": "Het Olympisch district in de stad, eens het thuis van tienduizenden mensen met een laag inkomen, is vrijgemaakt van hun bewoners en met de grond gelijk gemaakt …
De mobilisatie van enorme aantallen bouwvakkers – alleen al 40.000 voor de luchthaven – is een bewijs van China’s geweldige potentieel aan arbeidskracht, maar ook haar vermogen om mensen op commando te laten verkassen en ergens anders te dumpen". "Als hun werk gedaan is", schrijft Deyan Sudjic in "The Observer", "worden ze gewoon weer terug gebracht naar hun afgelegen dorpen en twee eeuwen terug in de tijd, om de glanzende stad die zij voor de partij-elite en de buitenlanders hebben gebouwd, weer te verlaten".
Vervuiling
Er is echter één grote kopzorg die de gastheren van de Olympische Spelen ondanks alle autoritaire macht wellicht niet het hoofd kunnen bieden: de vervuiling!
Er gaan al geruime tijd grapjes over marathon-lopers met zuurstofflessen op hun rug of 10k zwemmers die beschermende kleding dragen. Maar het is inderdaad goed mogelijk dat het de "Communistische" Partij niet zal lukken om de vervuiling omlaag te brengen naar een acceptabel niveau tegen de tijd dat de Spelen beginnen.
In Peking, ondanks de verordeningen om 2 miljoen auto’s van de wegen af te halen en de verplaatsing van een staalfabriek en andere fabrieken naar buiten de hoofdstad, is het gehalte aan fijnstof nog steeds het dubbele van het geadviseerde niveau van de Wereld Gezondheids Organisatie. Wonen in Peking zou te vergelijken zijn met het roken van 40 sigaretten per dag!
Wat zal er gebeuren?
Veel coaches van sportteams over de hele wereld zijn nu bezorgd over het meedoen aan de Spelen van 2008. Sommige stellen al dat ze hun deelnemers pas op het laatst mogelijke moment in de gevarenzone Peking laten komen. Zelfs de mensen achter de organisatie van de Spelen stellen nu dat ze sommige activiteiten mogelijk moeten vertragen tot de smog opgeklaard is!
Eén of twee andere problemen zijn ook moeilijk op te lossen, ondanks, of juist dankzij, het centrale gezag. Men heeft het Internationaal Olympisch Comité belooft om voor de spelen een "derde generatie" (3G) mobiele telefoonnetwerk in de lucht te hebben. In een artikel waarop in detail werd ingegaan op de vele barrières die voortvloeien uit de sterke staatscontrole, pogingen om verschillende telefoonmaatschappijen te betrekken en de grote verscheidenheid aan regulerende instanties, schrijft "The Economist" het volgende: "Buitenlandse investeerders zwijmelen bij de enorme mogelijkheden die China te bieden heeft, maar worden gek van het conflicterende en lompe beleid".
Zelfs het systeem voor de verkoop van kaartjes aan de bijna twee miljoen hoopvolle bezoekers gaf na slechts 9000 verkopen de geest! De schuldige in deze was het Amerikaanse bedrijf "Ticketmaster", dat binnengehaald was door het regime om zodoende de efficiëntie van een joint venture met een ervaren kapitalistisch bedrijf te laten zien!
Balanceren op een draadje
Het Chinese regime balanceert op een koord door sterke staatscontrole te combineren met meer en meer kapitalistische methodes. Zolang de economie groeit, is ze redelijk zeker van haar succes. Maar de meeste commentatoren zijn het erover eens dat het regime op een kruitvat zit. De kredietcrisis die de wereldeconomie geraakt heeft, zal ook toeslaan in China met als gevolg een explosie van de klassenstrijd.
Natuurlijk kunnen socialisten best fanatiek zijn voor sport, zelfs voor grote internationale wedstrijden. Maar onze eerste zorg is de strijd voor een nieuwe maatschappij, vrij van alle vormen van onderdrukking en discriminatie, vrij van uitbuiting en milieuvervuiling. Alleen een werkelijk democratisch socialistische planning van de economie in gemeenschappelijk bezit kan een begin maken in het herstellen van alle wreedheden van de afgelopen eeuwen en zal ons de weg bieden van een echte harmonie – tussen individuen en naties.