Jaaroverzicht deel 3. Belgische burgerij botst op weerstand bij het opleggen van haar neoliberaal beleid

Na de beweging tegen het Generatiepact in 2005 was het reeds duidelijk: het neoliberaal beleid in dit land wordt niet zomaar aanvaard. Steeds meer komt er verzet tegen een beleid dat enkel gericht is op het vergroten van de winsten van een kleine minderheid, terwijl een grote meerderheid van de arbeiders en hun gezinnen hiervoor moet opdraaien. Na de aanvallen op de brugpensioenen, volgde dit jaar een eerste aanzet voor een aanval op de lonen. Eerst gebeurde dit relatief voorzichtig, maar dan chargeerde de directie van Volkswagen.

Het nieuwe jaar was nog niet goed begonnen, of de patroonsfederatie VBO kwam al naar buiten met haar eisenpakket. VBO-voorzitter Daoust klaagde over de loonhandicap en dat nadat volgens hem 2005 al geen goed jaar was. Achteraf zou blijken dat de winsten in 2005 met 50,6% waren gestegen, maar dat was dus onvoldoende voor het VBO dat de discussie wou voeren om "dringend de structurele handicaps aan te pakken". Hoe dat moest, was al snel duidelijk: aanvallen op de sociale zekerheid, de lonen, de arbeidsduur,… . Voor Unizo mocht dit nog wat verder gaan: de extremistische patroons waren voor een gedeeltelijke afschaffing van de index! Om de winsten op te drijven, wordt onze koopkracht aangepakt.

Deze retoriek werd wel doorkruist met de bekendmaking van de lonen van topmanagers. Terwijl de topmanagers miljoenen euro krijgen, worden arbeiders op straat gegooid. Dat zagen we o.a. bij Inbev. De kritiek op de toplonen raakte overigens een gevoelige snaar. Het VBO stuurde er zelfs een lezersbrief over naar de redactie van deze website. Bij de loononderhandelingen in het najaar stelde het patronaat heel wat eisen, na lang onderhandelen was het resultaat voor het IPA bijzonder mager voor de arbeiders.

Maar de meest opvallende aanval was er natuurlijk bij Volkswagen Vorst. Ondanks eerdere waarschuwingen, kwam de aankondiging van 4.000 ontslagen in november 2006 toch als een donderslag bij heldere hemel. Het was al even duidelijk dat de automobielsector een testgebied vormde voor een reeks aanvallen op de lonen en arbeidscondities. Bij VW werd in november een sociaal bloedbad aangekondigd. De directie kwam er deels op terug, maar feit blijft dat er heel wat jobs verloren zullen gaan bij VW. Ondanks het feit dat het bedrijf winst maakte en ondanks alle inspanningen van de arbeiders en de gemeenschap, stelde VW harde eisen. De solidariteit met de slachtoffers van de VW-directie was immens, met onder meer een grote nationale betoging met 25.000 aanwezigen. Het gebrek aan ordewoorden op die betoging zorgde er echter voor dat de beweging na de toegevingen van de directie op het vlak van de hoogte van de opzeggingsvergoedingen dood bloedde.

Volkswagen stond niet alleen. Eerder dit jaar was er de heisa rond de aangekondigde herstructureringen bij Agfa Gevaert waar de directie voor de zomer een plan met zo’n 1.000 ontslagen liet lekken, om dit na de zomer te bevestigen en onderhandelingen op te starten. Uiteindelijk is de afgelopen weken duidelijk geworden dat er een herstructurering over een periode van 4 jaar zal komen waarbij geen enkel naakt ontslag zal gebeuren. De meerdere aankondigingen rond de afdankingen, zorgden wel telkens voor een opwaardering van de aandelen van het bedrijf die snel de lucht in gingen.

De aanvalllen kwamen er in verschillende sectoren en ook bij de overheid. In 2005 was het grootste sociale drama in dit land dat bij De Post: 2.255 jobs verdwenen daar. Dat was slechts een voorbereiding op een liberalisering van de post. Sinds midden januari werd een deel van De Post verkocht aan de Deense post en een Britse financiële groep. Dat ging gepaard met het opdrijven van de werkdruk en een afbouw van de dienstverlening. Bij De Post kwamen er geen eengemaakte acties, enkel geïsoleerde acties per kantoor. Bij het spoor werd eveneens een liberalisering voorbereid, onder meer met een opsplitsing van het bedrijf. Het gebrek aan investeringen en het tekort aan personeel, leidde dit jaar meermaals tot chaos bij de spoorwegen.

In het onderwijs zorgden de plannen voor de hervorming van het hoger onderwijs wel voor georganiseerd protest. De acties werden op gang getrokken in Brussel, maar kregen navolging in Antwerpen en Gent. De bedoeling van de hervorming is duidelijk: het opzetten van elite-universiteiten. Na het Nederlandstalig onderwijs, was ook het Franstalig onderwijs aan de beurt.

In 2007 zal het er op aankomen om het ongenoegen uit de verschillende sectoren te bundelen in een veralgemeen verzet tegen de aanvallen op de arbeidscondities, lonen, koopkracht, uitkeringen,… Kortom het verzet tegen het neoliberaal beleid!

Enkele actiefoto’s uit 2006: