België in het vizier van de “markten”?
De jongste weken werd België door de markten in de tang genomen. Daardoor moet de overheid ruim meer rente betalen op langlopende staatsschuld dan buurland Duitsland, op een bepaald moment was het verschil 1,4%.
Volgens De Tijd kost ons dat op jaarbasis 230 miljoen € extra of 21 € per Belg. Kosten voor investeringskredieten of woonkredieten gaan eveneens de hoogte in. Bovendien rijst twijfel over de kredietwaardigheid van de Belgische financiële sector. Als de overheid de banken opnieuw moet bijspringen, kan dat de overheidsfinanciën fors onderuit halen. Wordt België dan toch het Griekenland aan de Noordzee?
Volgens alle economen is de Belgische economie onvergelijkbaar met die van de zogenaamde PIGS-landen (Portugal, Ierland, Griekenland en Spanje). Het begrotingstekort kleurt netjes binnen de marge van het Europese stabiliteitspad: 4,6% van het BBP of 0,2% beter dan de doelstelling. De staatsschuld is met 97,2% nog steeds zeer hoog, maar niet hoger dan in 2003. Dat jaar bedroeg die gemiddeld voor de Eurozone 69%, tegen 84% in 2010. België heeft dus heel wat achterstand ingelopen. Hoe komt dat?
De Belgische arbeider behoort nog steeds tot de meest productieve ter wereld. Hij/zij creëert elk uur meer waarde en presteert ook jaarlijks meer uren dan collega’s uit de buurlanden, Duitsland inbegrepen. Voorts hebben die Belgische arbeiders een stelsel van sociale zekerheid afgedwongen dat de ergste schokken van de crisis opving, onder meer met tijdelijke werkloosheid. De Belgische economie, een belangrijke toeleverancier voor Duitsland, kon daardoor probleemloos aanhaken zodra de Duitse exportmachine op dreef kwam. Het verklaart ook waarom het netto financiële vermogen van ‘de Belgen’ ruim 750 miljard € bedraagt, 210% van het BBP tegen hooguit 130% in de buurlanden.
Waarom dumpen vooral buitenlandse speculanten dan Belgische overheidsobligaties? Denken ze echt dat het land uiteen zal spatten en de staatsschuld herschikt zal worden? Meer dan zes maand na de verkiezingen snakken beleggers naar een regering die meteen de sociale afbraak aanvat, waarmee men in de buurlanden al een tijdje bezig is. Al onze politici zijn het daar trouwens mee eens, ook die van N-VA alias Voka. Die huiveren bij de gedachte gedomineerd te worden door de Franssprekende Belgische bourgeoisie, maar zien er geen graten in om ons uit te leveren aan de grillen van het internationale speculatieve kapitaal. Integendeel, door regionalisering hopen ze van de Vlaamse, Waalse en Brusselse arbeiders nog aantrekkelijker prooien te maken voor de internationale ‘markten’.
Het voorbeeld van Ierland heeft aangetoond dat productie van rijkdom geen garantie is voor economische stabiliteit. De lokale vertegenwoordigers van het neoliberalisme glijden er onderuit ten voordele van radicaal links. Al 45% van de bevolking is ervoor gewonnen de bankschulden niet terug te betalen, 25% heeft er geen mening over. De Ierse bevolking beseft heel goed dat de “markten” diezelfde banken zijn die, telkens als hun gokzucht verkeerd uitdraait, beroep doen op “de overheid”.
Ook in ons land is de productie van rijkdom geen garantie op stabiliteit. Van bij de creatie van België wordt die rijkdom afgeroomd door een handjevol – hoofdzakelijk financiële – beleggers. Vandaar het overgewicht van de financiële sector in onze economie. Die financiële sector is wereldwijd gaan beleggen in zeer renderende, maar al even onbetrouwbare producten. De overheid moest al eens 20 miljard € bijpassen en heeft voor nog eens 80 miljard € garanties lopen op schulden die de banksector is aangegaan.
Via dochtermaatschappijen in Oost Europa, Ierland en Groot-Brittannië heeft KBC zich op glad ijs begeven. Dexia zou kwetsbaar zijn via haar partners in Spanje en Italië. Beide banken zijn aanzienlijk blootgesteld aan risicopapier in de PIGS-landen. We weten hoe het met Fortis afliep. Zoals rot fruit goed fruit aantast, helpt slecht krediet het betere om zeep. Niet alleen omwille van de fratsen van De Wever en co, maar ook door de gokzucht van onze financiële sector, inclusief de Vlaamse bank KBC, wordt Belgisch staatspapier gedumpt. Als dat staatspapier aan betrouwbaarheid inlevert, ondermijnt dat op haar beurt de posities van banken. Ageas, de nog resterende verzekeringspoot van Fortis, heeft immers voor 10 miljard € Belgisch staatspapier in portefeuille, Dexia voor 8 miljard en KBC voor 22 miljard. Als die moeten afgeboekt worden, is de kans dat Dexia en KBC alweer beroep moeten doen op de overheid reëel, wat opnieuw de kredietwaardigheid van de overheid zou aantasten. Weldra zullen de Belgische gezinnen net als hun Ierse collega’s weigeren op te draaien voor de bodemloze put die de speculanten hebben gegraven.