ACW legt verlanglijst voor aan PS, CDH, MR, Ecolo en Front des Gauches

Zelden heb ik een zo professioneel debat meegemaakt als dat georganiseerd door de Mouvement Ouvrier Chrétien (MOC, de Franstalige tegenhanger van het ACW) dinsdagavond in Aeropolis, het hoofdkwartier van het ACW. Politici van de vier Franstalige traditionele partijen en van het Front des Gauches werden er vragen gesteld, voorbereid door alle deelorganisaties van het ACW. LSP heeft heel het debat, dat 2 uur duurde, op video opgenomen.

Eric Byl

Hoe belangrijk de partijen dit debat wel achtten, blijkt uit de afgevaardigde politici. Voor de PS was het niemand minder dan Laurette Onkelinx, voor CDH Joëlle Milquet, voor Ecolo Sarah Turine, voor MR Serge de Patoul en voor FdG Anja Deschoemacker. Elke deelorganisatie kreeg 8 minuten de tijd om de problematiek uiteen te zetten, daaruit 2 concrete vragen te distilleren, waarna de politici gedurende 4 minuten hun visie en antwoord op de twee vragen mochten toelichten.

Jean Hermesse, algemeen secretaris van de Christelijke Mutualiteiten, illustreerde aan de hand van statistieken hoe sociale ongelijkheid de gezondheid ondermijnt. Hij deed een oproep tot solidariteit en vermindering van de kosten die gedragen worden door de patiënt. De eerste vraag van de CM: bent u bereid tussen te komen om de ziekenhuiskosten van de patiënt te beperken en op welke concrete manier? De tweede: wat is uw prioritaire maatregel om op termijn een gezondheidsaanbod te creëren aangepast aan onze verouderende bevolking?

Ik was wellicht niet de enige in de zaal die zich realiseerde dat politici hun retoriek aanpassen aan de toehoorders. Zo hoorden we alle traditionele politici, die toch zonder uitzondering hebben deelgenomen aan het neoliberale beleid van de voorbije 30 jaar, unisono opkomen voor de universaliteit van gezondheidszorg. Geen ‘blinde’ besparingen en een franchise van maximaal 200 € bepleitte Joëlle Milquet. Samen met Onkelinx en Turine wou ze het groeipad van 4,5% voor gezondheidszorg behouden. Onkelinx voegde eraan toe dat een deel ervan opzij gezet kan worden voor het zilverfonds bijvoorbeeld. Ze benadrukte eveneens dat het jongste akkoord in de non-profit maar liefst 10.000 bijkomende banen had opgeleverd, maar vergat erbij te vermelden dat de groei in banen ver achterop blijft op de groei aan taakbelasting in de gezondheidszorg.

Turine pleitte voor preventie onder andere door gezondere voeding te gebruiken en een beter leefmilieu. Ze denkt wellicht dat het uit vrije keuze is dat velen zich wenden tot Aldi en Lidl, waar men zelfs geen lege fles terug kan brengen. Dat we als in een mierenhoop in de Brusselse overbevolkte wijken op elkaar gedrukt wonen, zal onze gezondheid al evenmin goed doen, maar waar moeten we het geld vandaan halen voor ons huisje met tuintje? Ze wou ook de rol van de huisarts revalueren en een verbod op supplementen voor de honoraria.

Zelfs de Patoul vond dat iedereen verzekerd moet zijn. Er is daar een rol weggelegd voor de privé-sector, net zoals bij de ouderenzorg, vindt hij. Geen woord over het feit dat de regering beslist heeft het groeipad voor gezondheidszorg te behouden, mits het kan aangewend worden om tekorten in andere deelsectoren van de sociale zekerheid aan te vullen. Anja sprak zich als enige uit tegen de commercialisering van de zorg. Ze had het ook als enige over de arbeidscondities in de sector en pleitte voor de integratie van de zorgverzekering en de hospitalisatieverzekering in de gewone ziekteverzekering, en dat voor iedereen, niet alleen in Vlaanderen.

Namens het ACV benadrukte Algemeen Secretaris Claude Rolin de nood om absolute voorrang te geven aan de eerste pensioenpijler en om van de strijd tegen de werkloosheid geen jacht op de werklozen te maken. Hoe denkt u het legaal pensioen te vrijwaren en te ontwikkelen? Wat stelt u voor, naast vorming, begeleiding en activering van de werklozen en banenplannen, om de tewerkstelling te bevorderen?

Ook hier weer geen grote verassingen. De Patoul stelde vooral vast dat er veel openstaande betrekkingen zijn die niet ingevuld raken. Kortom: er schort wat aan onze vorming. Zelf solliciteert hij niet voor die jobs, zoniet had hij kunnen vaststellen dat veel patroons niet echt gehaast zijn om ze in te vullen en liever wachten tot we totaal op ons tandvlees zitten en bijna gratis de job willen uitvoeren. Milquet verdedigde uiteraard haar win-win plan. Dat heeft volgens haar 12.000 laaggeschoolde jongeren aan een baan geholpen. Hoeveel echte jobs die voorheen niet door de gemeenschap opgehoest werden daarvoor moesten wijken, vertelde ze er niet bij. Onkelinx wil de notionele interest recycleren naar bedrijven die jobs creëren en sancties opleggen aan bedrijven die geen 2% van hun omzet besteden aan vorming. Turine tenslotte wil groene jobs. Globaal genomen willen alle traditionele partijen meer vorming en met nuances, banen creëren door lastenverlaging.

Anja benadrukte dat al 30 jaar wordt aangetoond dat lastenverlagingen niet leiden tot tewerkstelling. De partijen die klagen over ons gebrek aan vorming zijn trouwens dezelfde die al jaren het onderwijs onderfinancieren. Voorts pleitte ze voor uitbreiding van de openbare diensten met statutaire tewerkstelling in plaats van steeds weer nieuwe banenplannen uit te vinden. Er zijn intussen voldoende studies die aantonen dat al die banenplannen de gemeenschap uiteindelijk meer kosten dan het rechtstreeks tewerk stellen van eigen ambtenaren.

Alle partijen pleitten ervoor prioriteit te verlenen aan de eerste pensioenpijler. Sarah Turine wil de aftrekbaarheid van pensioenfondsen afhankelijk maken van het ethisch en duurzaam beleggen ervan. Milquet en Onkelinx vinden dat de tweede pijler veralgemeend moet worden naar een soort collectieve kapitalisatie, een soort 1ste pijler bis. Enkel De Patoul vond dat beide pijlers evenwaardig moeten zijn. Anja erkende de nood om de eerste pijler te versterken, maar pleitte ertegen om de tweede en derde pijler extra te belasten, nadat miljoenen mensen ernaar toe gedreven waren omdat de uitkeringen van de eerste pijler zijn uitgehold.

Tenslotte formuleerde Thierry Jacques, voorzitter van de MOC 3 vragen gesteld door de JOC (KAJ), Equipes Populaires (KWB) en Vie féminine (KAV). Voor de KWB was dat : wat denkt u van het voorstel om een gecentraliseerde databank op te stellen die het geheel van rekeningen van belastingsplichtigen centraliseert zodat de informatie sneller ter beschikking staat naar het voorbeeld van de databank FICOBA in Frankrijk? Voor de KAJ: welke alternatieven en aanpassingen stelt u voor betreffende het systeem van interimarbeid? En tenslotte voor de KAV: wat zijn uw plannen betreffende de ongelijkheid tussen mannen en vrouwen en hoe wil u die concreet omzetten?

Uiteraard pleitten allen voor het aanpakken van de fiscale fraude, zelfs de MR. De CDH wees erop dat in de VS fiscale fraude een misdaad is, terwijl het in Europa een sport is. Voor de PS gaat het creëren van een databank niet ver genoeg. Samen met Ecolo pleit de PS voor een vorm van belasting op vermogenswinsten. MR blijft benadrukken dat ook de sociale fraude moet bestreden worden. Als het met de bestrijding van fiscale fraude eenzelfde vaart loopt als bij vorige regeringen moeten we daar alvast niet veel van verwachten. Anja herhaalde de voorstellen van het FdG voor een belasting op de grote fortuinen en een grotere progressiviteit van de belastingen.

In antwoord op de vraag van KAJ beperkten de meeste politici zich ertoe het misbruik van interim aan de kaak te stellen. Zelfs de vertegenwoordiger van MR beaamde dat interim zou moeten dienen voor kortstondige tewerkstelling, alsof MR niet weet dat talloze werknemers eindeloos in interimarbeid verzeild raken. Het massale misbruik van interimarbeid door De Post werd door geen enkele traditionele politicus aangeroerd. Anja argumenteerde voor volwaardige contracten van onbeperkte duur en statutaire tewerkstelling in de openbare diensten. Ze pleitte als enige voor drastische arbeidsduurverkorting zonder loonverlies en met vervangende tewerkstelling.

Terwijl voor sommigen de gelijkheid tussen mannen en vrouwen toeneemt, gaat ze er voor de grote meerderheid op achteruit, erkende de CDH. Dat heeft te maken met de globale sociale achteruitgang. Onkelinx wees erop dat in de regering was afgesproken het effect van iedere maatregel op de genderongelijkheid eerst uit te testen vooraleer hem te stemmen. Ecolo pleite voor het verplichten van ouderschapsverlof. Anja beaamde dit laatste op voorwaarde dat de uitkeringen ervoor dan fors worden opgetrokken. Ze vestigde er meteen de nadruk op dat zolang er sociale tekorten bestaan, er altijd discriminaties zullen zijn, omdat er onvermijdelijk een discussie zal ontstaan over de verdeling van die tekorten. Met die stelling lokte ze het eerste en enige applaus uit.

De avond werd samengevat door Thierry Jacques. De MOC zal een verslag opstellen van het debat, vermoedelijk ter informatie van haar leden. Uit de slottoespraak bleek een voorkeur voor de olijfboom, CDH, Ecolo en PS, dat lag binnen de verwachtingen. Achteraf werd de Front des Gauches door verschillende toeschouwers niettemin gefeliciteerd voor de sterke bijdrage van Anja.